Atölyede "sunta" dediğimiz malzemenin resmi adı yonga levha. Üzeri melamin kaplı olanına da piyasada suntalam deniyor. Fiyatı MDF'ye göre uygun, vida tutuşu iyi, renk seçeneği bol. Bu yüzden dolap gövdelerinin büyük kısmı hâlâ suntalamdan çıkıyor.
Standart sunta ebatları
En sık karşılaşacağınız ölçüler şunlar:
- 183 x 366 cm
- 210 x 280 cm
- Bazı üreticilerde 207 x 280 cm
Aynı renk kodunun farklı üreticilerde farklı ebatta gelmesi mümkün. Özellikle bir projeyi iki ayrı partide alacaksanız, ikinci siparişte ebadın ve desenin aynı olduğunu teyit edin; aynı isimli iki "ceviz" desenin tonu bile farklı çıkabiliyor.
Kalınlıklar: hangisi nereye?
8 mm: Arkalık ve hafif bölmelerde kullanılır. Arkalık için 3–4 mm HDF (duralit) da yaygın; kanala geçmeli arkalıkta 8 mm daha sağlam bir sonuç verir.
12 mm: Çekmece yanları ve küçük kutular için.
16 ve 18 mm: Gövde, raf ve kapak. Türkiye'de gövdede 18 mm neredeyse standart. Avrupa kaynaklı projelerde 16 mm'ye göre çizilmiş ölçülerle karşılaşırsanız iç ölçülerin değişeceğini unutmayın. İki yan arasındaki taban, 16'lıkta 3,2 cm, 18'likte 3,6 cm kısalır.
25–30 mm: Kalın raf, masa tablası, bazen tezgah altı taşıyıcı.
Raf sarkması hakkında küçük bir not
18 mm suntalam rafın uzunluğu arttıkça, üzerine konan yükle ortadan sarkması kaçınılmaz. Kitap gibi ağır yükler için raf boyunu 80 cm'nin altında tutmak, uzun raflarda ise ortadan dikme veya kalın malzeme kullanmak daha güvenli.
Nem dayanımlı sunta
Banyo dolabı, evye altı gibi nemli alanlar için normal sunta yerine nem dayanımlı sunta tercih edilir. Çoğu üreticide iç yongası yeşile boyanmış olarak gelir, böylece kesildiğinde ayırt etmesi kolaydır. Unutmayın ki "nem dayanımlı" demek "su geçirmez" demek değil; kesik kenarlar mutlaka kenar bandıyla kapatılmalı.
Suntalamı keserken
Melamin yüzey sert ve kırılgandır. Ebatlama makinesinde çizici bıçak yoksa ya da bıçak körse, alt yüzeyde kenar boyunca küçük kırıklar oluşur. Kenar bandı bu kırıkları her zaman örtmez. Panel ebatlamada çizici bıçağın neden önemli olduğunu ayrı bir yazıda anlattık.
Bir diğer konu desen yönü. Ahşap desenli suntalamda desen plakanın uzun kenarına paraleldir. Kapak ve görünen yüzeylerde desenin hep aynı yönde akmasını istiyorsanız bu parçaların kesim planında döndürülmemesi gerekir. Bu da plakaya daha az parça sığması, yani biraz daha fazla fire demek. Düz renklerde (beyaz, antrasit, krem) böyle bir kısıt yoktur.
Ebat seçimi fireyi nasıl etkiler?
Elinizde bir parça listesi varsa, siparişten önce aynı listeyi 183 x 366 ve 210 x 280 için ayrı ayrı yerleştirip karşılaştırmak en sağlıklı yol. Bazı işlerde fark yarım plakayı geçer. PlateNest'te tabaka ölçüsünü değiştirip yeniden hesaplamak saniyeler sürüyor; sonuç ekranında toplam plaka sayısını ve fire yüzdesini doğrudan görebilirsiniz.
